1. Hai tháng “vàng” giúp trẻ có lợi thế về trí tuệ
![]() |
| Trẻ sinh gần tháng 9 và tháng 10 thường được đánh giá có khả năng nhận thức vượt trội. |
Đại học Harvard đã tiến hành một thí nghiệm trong đó các nhà nghiên cứu tiến hành khảo sát theo dõi dài hạn trên hàng nghìn trẻ em, phân tích môi trường phát triển, tháng sinh và chỉ số IQ của chúng. Kết quả là, trẻ em sinh vào tháng 9 và tháng 10 hàng năm có lợi thế đáng kể so với bạn bè cùng trang lứa trong các bài kiểm tra trí thông minh.
Tương tự, các nhà khoa học Tây Ban Nha cũng quan sát thấy những mô hình tương tự và phát hiện ra rằng trẻ em sinh vào mùa thu, đặc biệt là vào tháng 9 và tháng 10, đạt điểm cao hơn trong các bài kiểm tra nhận thức.
Ngoài ra, tạp chí Nature Human Behavior cũng đã công bố một nghiên cứu quy mô lớn trên 2 triệu trẻ em trên toàn thế giới vào năm 2021 và kết quả cũng đáng ngạc nhiên không kém: Khi phân loại trẻ em cùng lớp theo tháng sinh, điểm trung bình của trẻ em sinh vào tháng 9 trong các bài kiểm tra logic toán học và diễn đạt ngôn ngữ cao hơn 3%-5% so với trẻ em sinh vào tháng 8, theo sát phía sau là trẻ em sinh vào tháng 10.
Vậy lý do đằng sau điều này là gì?
2. Tại sao tháng sinh của trẻ lại phản ánh chỉ số “IQ” của trẻ?
![]() |
| Tháng sinh có thể tác động đến môi trường phát triển của trẻ ngay từ trong bụng mẹ. |
Trên thực tế, có ba lý do ẩn giấu đằng sau điều này.
“Món quà dinh dưỡng theo mùa” trong thai kỳ
Nhìn chung, giai đoạn vàng cho sự phát triển não bộ của thai nhi là giai đoạn giữa và cuối thai kỳ, khi cần bổ sung một lượng lớn các chất dinh dưỡng như DHA, sắt, kẽm. Đối với trẻ sinh vào tháng 9 và tháng 10, thời kỳ quan trọng trong thai kỳ của mẹ là cuối mùa hè và đầu mùa thu.
Vào mùa này, không chỉ thực phẩm theo mùa dồi dào nhất mà phụ nữ mang thai cũng có thể dễ dàng có được chế độ dinh dưỡng cân bằng hơn. Hơn nữa, vì đây là mùa có đủ ánh sáng mặt trời nên có tác động đáng kể đến quá trình tổng hợp vitamin D trong cơ thể con người. Vitamin D rất cần thiết cho sự phát triển của não bộ. Từ đó ta có thể thấy rằng trẻ em sinh vào tháng 9 và tháng 10 thường thông minh hơn là điều hợp lý.
Ưu điểm của độ tuổi nhập học
Trong tâm lý học có một khái niệm gọi là "hiệu ứng tuổi tác tương đối". Điều này có nghĩa là ở cùng một lớp, trẻ lớn hơn có xu hướng tập trung, tự giác và khả năng học tập tốt hơn. Lý do đằng sau điều này là gì?
Để đưa ra một ví dụ đơn giản, trẻ em sinh vào tháng 9 thường gần 7 tuổi khi vào tiểu học và thường là học sinh lớn tuổi nhất trong lớp, trong khi trẻ em sinh vào tháng 8 chỉ mới 6 tuổi. Đừng đánh giá thấp khoảng cách một năm này. Bạn nên biết rằng giai đoạn phát triển quan trọng của não bộ trẻ em tập trung từ 0 đến 6 tuổi, và có thể có sự khác biệt nhỏ về số lượng kết nối synap và mức độ myelin hóa mỗi tháng. Nhờ đó, trẻ lớn hơn trong lớp có thể dễ dàng theo kịp tốc độ của giáo viên và tự tin hơn khi học. Tất cả những điều này sẽ tạo thành một vòng tuần hoàn lành mạnh có tác động sâu rộng.
Các môn thể thao lớn phát triển tốt hơn
Một nghiên cứu tiếp theo của Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ đã phát hiện ra rằng: Trẻ em sinh từ tháng 9 đến tháng 10 có nhiều lợi thế hơn về "chức năng điều hành", chẳng hạn như khả năng kiểm soát sự chú ý và khả năng lập kế hoạch. Lý do là vì "thời kỳ trẻ mới biết đi" của chúng thường rơi vào mùa xuân, mùa hè và mùa thu. Trẻ em ở giai đoạn này đang trong "giai đoạn cảm giác - vận động" và cần khám phá thế giới thông qua việc chạm vào, quan sát và bò. Từ tháng 4 đến tháng 10, thời tiết nắng nhiều hơn và nhiệt độ ngoài trời thích hợp nên cha mẹ thường xuyên đưa con ra ngoài hơn. Ngay cả khi trẻ chỉ dành thêm một giờ ở ngoài trời mỗi ngày, sự phát triển của vỏ não trước trán của trẻ vẫn sẽ tăng tốc khoảng 7%.
Ngược lại, trẻ em sinh vào tháng 12 và tháng 1 tập đi trong mùa đông lạnh giá, với các hoạt động ngoài trời hạn chế và kích thích giác quan tương đối đơn giản. Trẻ em sinh vào tháng 12 và tháng 1 có thể chậm phát triển nhận thức ban đầu và vận động thô.
3. Làm gì để tối ưu chỉ số IQ của trẻ, bất kể tháng sinh?
Dù trẻ sinh vào tháng nào, cha mẹ vẫn có thể áp dụng những cách sau để hỗ trợ tối đa cho sự phát triển trí tuệ:
- Dinh dưỡng đầy đủ và cân đối: Bổ sung thực phẩm giàu omega-3, vitamin D, protein và khoáng chất cần thiết cho não bộ.
- Khuyến khích vận động thể chất: Các hoạt động thể thao giúp cải thiện lưu thông máu, tăng oxy lên não.
- Tạo môi trường học tập tích cực: Đọc sách cùng trẻ, cho trẻ tham gia các hoạt động nhóm, khuyến khích sáng tạo.
- Giới hạn thời gian màn hình: Giảm thiểu việc tiếp xúc quá nhiều với điện thoại, máy tính bảng để tránh ảnh hưởng khả năng tập trung.
Tháng sinh có thể mang lại một số lợi thế ban đầu về chỉ số IQ, đặc biệt là khi trẻ sinh gần tháng 9 và tháng 10. Tuy nhiên, trí thông minh là kết quả của sự kết hợp giữa yếu tố di truyền, môi trường sống, chế độ dinh dưỡng và sự chăm sóc giáo dục. Vì vậy, thay vì quá lo lắng về tháng sinh, cha mẹ nên tập trung vào việc tạo điều kiện tốt nhất để trẻ phát triển toàn diện.
Ánh Dương
Theo Người đưa tin


