Ở góc độ khoa học, ung thư là sự tích tụ tổn thương DNA kéo dài trong nhiều năm. Lối sống lành mạnh giúp giảm bớt gánh nặng gây tổn thương ấy, nhưng cơ thể con người lại luôn tiếp xúc với vô số tác nhân sinh ung khác mà không thể tránh tuyệt đối. Một số chuyên gia dinh dưỡng và y học dự phòng trên thế giới cũng cho rằng yếu tố môi trường ngày nay đa dạng và phức tạp hơn trước rất nhiều - từ không khí ô nhiễm, thực phẩm chứa tồn dư chất hóa học cho đến vi hạt kim loại trong đồ dùng hằng ngày. Vì vậy, ngay cả người có thói quen sinh hoạt chuẩn mực vẫn có thể gặp rủi ro nếu những độc tố này âm thầm xâm nhập cơ thể trong thời gian dài.
Và khi nhìn sâu vào bức tranh toàn cảnh, có 4 nhóm độc tố phổ biến nhất đang được giới khoa học cảnh báo là có khả năng làm tăng nguy cơ mắc ung thư, kể cả ở những người cẩn trọng trong sinh hoạt.
1. Độc tố từ không khí ô nhiễm
Không khí bẩn được xem là một trong những nguy cơ âm thầm nhất. Các hạt bụi mịn PM2.5 và PM10, khí thải công nghiệp, khí VOC trong sơn tường và nội thất có thể xâm nhập sâu vào phổi, gây tổn thương tế bào theo thời gian.
Một số nghiên cứu quốc tế ghi nhận rằng người không hút thuốc nhưng sống ở khu vực ô nhiễm cao vẫn có nguy cơ ung thư phổi cao hơn nhóm sống trong môi trường trong lành (Ảnh: Internet)
Điều đáng nói là trong nhiều trường hợp, chúng ta chủ quan vì nghĩ rằng chỉ cần đeo khẩu trang khi ra đường là đủ, nhưng các nguồn độc tố trong nhà - như máy in, sơn tường, chất tẩy rửa - cũng có thể tạo ra khí độc gây tổn thương tế bào.
2. Độc tố từ thực phẩm và đồ dùng nhà bếp
Ăn uống lành mạnh chưa chắc đã đồng nghĩa với “ăn uống an toàn”. Trong chuỗi sản xuất hiện đại, thực phẩm có thể chứa tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, kim loại nặng như chì và cadimi hoặc hóa chất bảo quản.
Đặc biệt, dụng cụ nấu nướng cũ, bong tróc lớp chống dính cũng có thể giải phóng những hạt microplastic hay hợp chất gây rối loạn nội tiết (Ảnh: Internet)
Các chuyên gia an toàn thực phẩm từng cảnh báo rằng những chất này tích tụ trong cơ thể theo thời gian, làm tăng nguy cơ viêm mạn tính - nền tảng của nhiều loại ung thư. Việc lựa chọn thực phẩm an toàn và thay mới dụng cụ nấu ăn đúng thời điểm vì thế quan trọng không kém việc giữ chế độ ăn giàu rau xanh và ít dầu mỡ.
3. Độc tố từ thói quen sinh hoạt trong nhà
Nhiều người tập thể dục đều đặn, ngủ đúng giờ nhưng lại không để ý đến môi trường bên trong ngôi nhà - nơi họ dành phần lớn thời gian sinh hoạt. Sản phẩm tẩy rửa có hương tổng hợp, nến thơm kém chất lượng, nước lau sàn chứa hàm lượng hóa chất cao hoặc thậm chí quần áo mới chưa giặt cũng có thể phát tán formaldehyde và benzene. Đây là hai hợp chất nằm trong danh sách chất gây ung thư được cảnh báo ở nhiều quốc gia. Một số nghiên cứu ghi nhận rằng việc phơi nhiễm kéo dài, dù ở nồng độ thấp, vẫn có thể khiến cơ thể chịu stress oxy hóa, làm tổn thương DNA và thúc đẩy hình thành tế bào bất thường.
4. Độc tố từ căng thẳng kéo dài
Căng thẳng không phải hóa chất, nhưng lại được xem như một “độc tố sinh học”. Y văn quốc tế ghi nhận rằng căng thẳng kéo dài làm rối loạn hormon, tăng mức viêm trong cơ thể và ảnh hưởng đến khả năng sửa chữa tế bào.
Nhiều chuyên gia tâm lý sinh học mô tả stress như một “chất xúc tác” khiến các tổn thương tiềm ẩn trong cơ thể có cơ hội chuyển thành bệnh lý thực thể (Ảnh: Internet)
Vì vậy, dù cơ thể khỏe mạnh, ăn uống đúng chuẩn, nhưng nếu tinh thần thường xuyên bị dồn nén thì nguy cơ mắc bệnh, bao gồm cả ung thư, vẫn có thể gia tăng.
Hiểu được rằng ung thư không chỉ đến từ lối sống sai cách mà còn từ những tác nhân môi trường tưởng chừng vô hại sẽ giúp chúng ta có cái nhìn thực tế và chủ động hơn trong việc bảo vệ sức khỏe. Một lối sống lành mạnh vẫn là nền tảng quan trọng, nhưng điều đó cần đi cùng sự cảnh giác với các nguồn độc tố xung quanh - từ không khí, thực phẩm, đồ dùng trong nhà đến cả trạng thái cảm xúc. Khi nhận thức rõ hơn về những nguy cơ này, mỗi người có thể tự trang bị cho mình những lựa chọn an toàn hơn, giảm bớt phơi nhiễm dài hạn và trao cho cơ thể cơ hội được khỏe mạnh bền vững hơn theo thời gian.
Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này
Quỳnh Giang
Theo Người đưa tin
