Theo nhiều khảo sát y khoa trong nước và quốc tế, tỷ lệ thoát vị đĩa đệm ở người trẻ đang có xu hướng tăng nhanh. Nguyên nhân phổ biến không phải do yếu tố bẩm sinh, mà chủ yếu đến từ lối sống hiện đại: ngồi nhiều, ít vận động, mang vác sai tư thế… Nếu không nhận thức sớm và điều chỉnh, những thói quen này sẽ âm thầm bào mòn sức khỏe cột sống, khiến người trẻ đối diện nguy cơ đau nhức triền miên, thậm chí phải can thiệp y khoa khi tuổi đời còn rất trẻ.

Vậy những thói quen nào đang vô tình khiến thoát vị đĩa đệm trở thành “bóng ma” đeo bám giới trẻ? Hãy cùng điểm qua 7 thủ phạm chính và cách khắc phục để bảo vệ cột sống khỏe mạnh lâu dài.

1. Ngồi sai tư thế khi học tập, làm việc

Việc duy trì tư thế sai trong sinh hoạt chính là “kẻ tiếp tay” cho thoát vị đĩa đệm. Ngồi cong lưng, cúi gằm mặt, nằm sấp khi ngủ hoặc đứng lệch một bên đều làm cột sống mất cân bằng, gây chèn ép không đồng đều lên đĩa đệm.

Theo thời gian, sự lệch lạc này khiến cấu trúc cột sống bị tổn thương, dẫn đến tình trạng đau lưng mạn tính và thoát vị (Ảnh: Internet)

Cách khắc phục: Khi làm việc, nên giữ lưng thẳng, vai thả lỏng, màn hình ngang tầm mắt và hai chân đặt vuông góc trên sàn. Cứ mỗi 45-60 phút, hãy đứng dậy vươn vai, đi lại vài phút để giảm áp lực cho cột sống.

2. Lạm dụng điện thoại di động

Hiện tượng “text neck” - cổ rùa do cúi đầu liên tục để sử dụng điện thoại - không còn xa lạ. Động tác cúi đầu kéo dài sẽ làm tăng tải trọng lên đốt sống cổ gấp nhiều lần, khiến vùng cổ dễ tổn thương, lâu dần dẫn đến thoát vị đĩa đệm cổ.

Cách khắc phục: Nâng điện thoại lên ngang tầm mắt, hạn chế sử dụng liên tục trong thời gian dài. Có thể áp dụng quy tắc 20-20-20: cứ 20 phút nhìn màn hình thì rời mắt 20 giây, hướng ra xa ít nhất 20 feet (khoảng 6 mét) để giảm mỏi cổ.

3. Ít vận động, lười tập thể dục

Thói quen lười vận động khiến cơ bắp quanh cột sống yếu dần, mất đi khả năng nâng đỡ. Khi khung cơ không đủ chắc chắn, mọi tác động đều dồn trực tiếp lên đĩa đệm, làm gia tăng nguy cơ chấn thương. Thể dục không chỉ giúp duy trì vóc dáng mà còn là yếu tố then chốt bảo vệ hệ xương khớp. Việc bỏ qua thói quen tập luyện đồng nghĩa với việc bỏ qua “lá chắn” bảo vệ cột sống khỏi thoát vị.

Cách khắc phục: Duy trì thói quen vận động tối thiểu 30 phút mỗi ngày, có thể là đi bộ, đạp xe, yoga hay bơi lội. Những bài tập tăng cường cơ lưng - bụng sẽ giúp ổn định cột sống và giảm đáng kể nguy cơ thoát vị (Ảnh: Internet)

4. Mang vác vật nặng sai cách

Nhiều người trẻ thường mang balo nặng một bên vai, cúi gập người khi bê đồ hoặc nâng vật quá sức mà không biết rằng đây là nguyên nhân trực tiếp khiến đĩa đệm bị tổn thương. Khi cúi khom nâng vật, toàn bộ lực sẽ dồn xuống thắt lưng, dễ dẫn đến rách bao xơ đĩa đệm. Các chuyên gia khuyến cáo, việc mang vác cần được thực hiện đúng tư thế: giữ lưng thẳng, dùng lực từ chân và không ôm vật quá sức chịu đựng.

Cách khắc phục: Khi cần nâng vật nặng, hãy ngồi xổm xuống, giữ lưng thẳng và dùng sức ở chân để đứng lên. Không nên vặn xoắn người khi đang bê đồ, thay vào đó hãy xoay cả cơ thể để di chuyển.

5. Thừa cân, béo phì

Cân nặng dư thừa là gánh nặng cho hệ xương khớp, đặc biệt là vùng cột sống thắt lưng. Khi cơ thể phải “gánh” khối lượng quá mức, áp lực lên đĩa đệm tăng cao, khiến quá trình thoái hóa diễn ra nhanh hơn. Béo phì cũng thường đi kèm với ít vận động, tạo thành vòng luẩn quẩn làm bệnh xuất hiện sớm hơn.

Đây là lý do tại sao nhiều người trẻ có cân nặng vượt chuẩn dễ bị thoát vị đĩa đệm hơn nhóm bình thường (Ảnh: Internet)

Cách khắc phục: Giữ cân nặng ở mức hợp lý thông qua chế độ ăn khoa học, giàu rau xanh, chất xơ, hạn chế đồ ăn nhanh và nước ngọt có gas. Kết hợp với tập luyện để giảm mỡ và tăng khối cơ, giúp cơ thể dẻo dai hơn

6. Ngủ sai tư thế

Không ít người trẻ có thói quen nằm sấp khi ngủ, hoặc gối quá cao khiến cổ bị gập. Những tư thế này về lâu dài gây biến dạng đường cong sinh lý của cột sống, dễ dẫn tới thoát vị.

Cách khắc phục: Tư thế ngủ được khuyên dùng là nằm ngửa với gối vừa phải, hoặc nằm nghiêng co nhẹ đầu gối để giữ cột sống ở trạng thái tự nhiên. Nệm không nên quá cứng hay quá mềm, mà cần có độ đàn hồi vừa phải để nâng đỡ cơ thể.

7. Bỏ qua những dấu hiệu cảnh báo sớm

Nhiều người trẻ có tâm lý chủ quan, coi thường các cơn đau lưng thoáng qua hoặc tình trạng tê mỏi sau khi ngồi lâu. Việc không đi khám sớm khiến bệnh âm thầm tiến triển đến giai đoạn nặng. Khi nhân nhầy đã thoát ra ngoài và chèn ép dây thần kinh, việc điều trị trở nên khó khăn, kéo dài và tốn kém hơn rất nhiều. Chính sự thờ ơ này cũng là một “thói quen xấu” gián tiếp khiến bệnh ngày càng trầm trọng.

Cách khắc phục: Khi cơ thể xuất hiện đau mỏi lưng cổ kéo dài trên 2 tuần, cần đi khám chuyên khoa xương khớp để được chẩn đoán và điều trị sớm. Ngoài ra, duy trì khám sức khỏe định kỳ cũng là cách hiệu quả để phát hiện sớm các bất thường ở cột sống.

Thoát vị đĩa đệm không còn là căn bệnh “của người già” nữa, mà đang âm thầm gõ cửa thế hệ trẻ bởi những thói quen tưởng chừng vô hại trong cuộc sống hiện đại. Việc nhận diện sớm và điều chỉnh 7 thói quen kể trên không chỉ giúp ngăn ngừa bệnh lý xương khớp, mà còn là cách đầu tư lâu dài cho sức khỏe và chất lượng cuộc sống. Người trẻ càng chủ động thay đổi, càng có cơ hội giữ cho cột sống khỏe mạnh, dẻo dai, không bị những cơn đau đeo bám khi tuổi đời còn quá sớm.

Xem thêm: 6 dấu hiệu này xuất hiện trên bàn tay cảnh báo lượng đường trong máu tăng cao

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin