Cây xanh chỉ hỗ trợ làm sạch phòng khi nằm trong một quy trình chăm sóc nhà toàn diện

Một tổng quan nghiên cứu đăng trên tạp chí Journal of Exposure Science & Environmental Epidemiology cho thấy: các thí nghiệm trong phòng kín ghi nhận cây xanh có thể hấp thu một số hợp chất hữu cơ bay hơi, nhưng tốc độ này lại quá chậm so với quá trình lưu thông không khí tự nhiên trong các tòa nhà.

Điều này không làm mất đi giá trị thẩm mỹ, cảm giác thư thái hay khả năng giữ lại một phần bụi mịn trên bề mặt lá của cây xanh. Cách sử dụng hợp lý nhất là coi cây như một giải pháp hỗ trợ mảng xanh. Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ (EPA) vẫn khuyến nghị ưu tiên xử lý trực tiếp nguồn gây ô nhiễm, giữ không khí thông thoáng và dùng thiết bị lọc chuyên dụng khi cần.

Cây chỉ phát huy tối đa tác dụng khi lá sạch, đất không bị úng nước và căn phòng luôn được thông thoáng.

1. Cây lưỡi hổ: Dễ sống, thích hợp cho góc sáng vừa và người bận rộn

Lưỡi hổ có dáng lá mọc thẳng, tốn ít diện tích và chịu hạn tốt hơn nhiều so với các loại cây lá mỏng - cực kỳ phù hợp cho người mới bắt đầu trồng cây. Bề mặt lá phẳng có thể giữ lại bụi đọng trong không khí, vì vậy việc lau lá định kỳ bằng khăn ẩm sẽ giúp loại bỏ hẳn phần bụi đó ra khỏi phòng.

Tuy nhiên, tưới quá thường xuyên sẽ khiến đất bị ẩm kéo dài, tạo điều kiện cho nấm mốc và sinh vật nhỏ phát triển - điều này hoàn toàn không tốt cho người nhạy cảm. Bạn nên để đất khô tự nhiên theo nhu cầu của cây, chọn chậu có lỗ thoát nước tốt và không nên đặt quá sát đầu giường chỉ vì lời đồn cây tạo ra nhiều oxy vào ban đêm.

2. Trầu bà: Mảng xanh linh hoạt nhưng cần chú ý kiểm soát đất và lá

Trầu bà có thể trồng leo, thả rủ hoặc đặt trên kệ, giúp phủ xanh không gian nhỏ mà không tốn nhiều diện tích đặt chậu. Trong quá trình lau lá, bạn có thể tiện thể quan sát xem cây có bị rệp, nấm hay đọng nước không để kịp thời xử lý các nguồn kích ứng trong nhà.

Tránh phun sương liên tục trong phòng kín hoặc để đĩa hứng dưới chậu bị đọng nước. EPA cảnh báo rằng độ ẩm cao kết hợp với các vật liệu hữu cơ bị ướt sẽ kích thích vi sinh vật và nấm mốc phát triển. Với gia đình có trẻ nhỏ hoặc thú cưng, nên đặt cây ở vị trí cao ngoài tầm với và tìm hiểu kỹ về độ an toàn của từng giống trầu bà.

Thường xuyên lau lá và dọn sạch nước đọng giúp mảng xanh không biến thành nơi tích tụ bụi bẩn hay ổ ẩm mốc.

3. Lan ý: Điểm nhấn sang trọng nhưng không phải ai bị dị ứng cũng hợp

Lan ý sở hữu tán lá rộng nên rất dễ lau chùi và thường được chọn trang trí phòng khách có ánh sáng tán xạ. Tuy nhiên, hoa của cây, độ ẩm trong đất hoặc nấm mốc trên giá thể lại có thể gây khó chịu cho một số người có cơ địa nhạy cảm. Vì vậy, đây không phải là loại cây "chống dị ứng" dành cho tất cả mọi người.

Học viện Dị ứng, Hen và Miễn dịch học Hoa Kỳ (AAAAI) lưu ý rằng nấm mốc phát triển ở những nơi ẩm thấp có thể kích thích các triệu chứng dị ứng. Nếu thấy triệu chứng nghẹt mũi hoặc khò khè tăng lên sau khi đưa cây vào phòng, bạn nên chuyển cây ra khu vực khác để theo dõi thay vì cố mua thêm cây mới.

4. Cau cảnh: Tán lá lớn sinh động cho không gian rộng rãi

Cau cảnh mang lại tán lá xòe rộng mát mắt, rất hợp với phòng khách rộng rãi, không cản trở lối đi. Bề mặt lá lớn đồng nghĩa với việc giữ lại nhiều bụi bẩn hơn, do đó bạn cần lau lá hoặc tắm rửa định kỳ rồi để cây khô hoàn toàn.

Đặc biệt, không nên dùng cau cảnh như một "máy cấp ẩm tự nhiên" trong những ngày thời tiết nồm ẩm, bởi độ ẩm cao sẽ tạo điều kiện cho mạt bụi và nấm mốc sinh sôi. Nếu thấy chậu cây quá lớn khiến đất lâu khô hoặc bốc mùi ẩm mốc, hãy giảm tần suất tưới, cải thiện hệ thống thoát nước và xử lý nguồn ẩm thay vì dùng tinh dầu để xịt đè mùi.

5. Nha đam: Nhỏ gọn, thích hợp cho bệ cửa sổ nhiều ánh sáng

Nha đam cần rất ít nước so với các loại cây nhiệt đới khác và thích hợp đặt ở bệ cửa sổ nhiều ánh sáng, giúp hạn chế tối đa tình trạng đất bị úng ngập. Lá cây dầy dặn, dễ lau chùi và chậu cây nhỏ gọn cũng rất tiện di chuyển khi bạn cần dọn dẹp nhà cửa.

Tuy nhiên, bạn không nên tự ý lấy gel nha đam tươi để bôi lên các vùng da đang bị dị ứng hay vết thương sâu, vì có thể gây kích ứng hoặc nhiễm trùng. Giá trị lớn nhất của nha đam trong nhà đơn giản là một mảng xanh nhỏ gọn, dễ chăm sóc và không tốn nhiều công tưới.

Muốn ngăn ngừa dị ứng, hãy tập trung vào 3 yếu tố cốt lõi

EPA khuyến nghị bạn nên ưu tiên theo thứ tự: Kiểm soát nguồn gây ô nhiễm trước -> Tăng cường thông gió tự nhiên khi không khí bên ngoài tốt -> Sử dụng máy lọc không khí làm giải pháp bổ sung.

Đối với các hạt bụi và dị nguyên trong không khí, một chiếc máy lọc trang bị bộ lọc HEPA hiệu quả cao với công suất phù hợp diện tích phòng sẽ mang lại tác dụng rõ rệt hơn nhiều so với việc trồng vài chậu cây (với điều kiện bạn thay lõi lọc đúng hạn). Ngoài ra, những thói quen như giặt chăn ga định kỳ, xử lý các chỗ rò rỉ nước, duy trì độ ẩm phòng hợp lý và không hút thuốc lá sẽ mang lại lợi ích trực tiếp hơn. Người bị hen suyễn cần duy trì sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, tuyệt đối không tự ý thay thế thuốc bằng cây xanh hay tinh dầu.

Khi bắt đầu, bạn chỉ nên trồng từ 1–2 chậu, theo dõi sức khỏe trong vài tuần và kiểm tra bề mặt đất cũng như lá cây mỗi lần tưới. Tránh đặt quá nhiều cây trong phòng ngủ nhỏ, không dùng sỏi phủ lên lớp đất đang bị mốc và không xịt hóa chất diệt sâu bọ trong không gian kín. Một không gian sống xanh chỉ thực sự tốt cho sức khỏe khi các yếu tố về không khí, độ ẩm và vệ sinh được quản lý đồng bộ.

Chậu cây xanh nên được kết hợp cùng việc thông gió, kiểm soát độ ẩm và sử dụng máy lọc không khí phù hợp, chứ không nên gánh toàn bộ nhiệm vụ làm sạch phòng.

Lưỡi hổ, trầu bà, lan ý, cau cảnh và nha đam có thể mang lại không gian sống tươi mát, giữ lại một phần bụi bẩn trên lá và tạo thói quen chăm sóc nhà cửa tích cực. Tuy nhiên, cây chỉ thực sự hỗ trợ sức khỏe khi lá luôn sạch, đất không bị úng và không gian sống được kiểm soát tốt về nguồn ô nhiễm, độ thông thoáng cũng như độ ẩm. Xem cây xanh như một mảng trang trí có quản lý sẽ thực tế hơn việc kỳ vọng vài chậu cây có thể tự lọc sạch toàn bộ không khí hay dập tắt mọi cơn dị ứng.

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. 

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này