Ung thư phổi là một trong những loại ung thư đứng đầu về tỷ lệ tử vong trên toàn thế giới. Các báo cáo y khoa quốc tế nhiều năm qua đều thống nhất rằng bệnh thường phát triển trong âm thầm, không gây ra triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn đầu. Ngay cả những người không hút thuốc vẫn có khả năng mắc bệnh nếu sống trong môi trường ô nhiễm, tiếp xúc với khói thuốc thụ động hoặc có tiền sử viêm phổi, bệnh phổi tắc nghẽn. Chính vì thế, các bác sĩ liên tục nhấn mạnh vai trò của việc quan sát cơ thể và không bỏ qua các biểu hiện khác thường kéo dài.

Nhiều nghiên cứu trên các nhóm bệnh nhân đã ghi nhận rằng trước khi được chẩn đoán, hầu hết họ đều gặp một số triệu chứng mờ nhạt nhưng lặp lại theo chu kỳ. Tuy không đặc hiệu, nhưng sự kết hợp của chúng lại gợi ý mạnh đến nguy cơ tổn thương tại phổi. Từ việc tổng hợp các biểu hiện phổ biến, bác sĩ hô hấp đưa ra khái niệm dễ nhớ: dấu hiệu “1 nhiều-3 đau” để mọi người có thể tự kiểm tra sức khỏe của mình ngay tại nhà.

“1 nhiều”: Ho nhiều và kéo dài bất thường

Ho là phản xạ tự nhiên, nhưng ho kéo dài, ho nhiều vào buổi sáng hoặc về đêm, ho không dứt dù đã dùng thuốc thông thường lại là dấu hiệu đáng lưu ý. Bác sĩ giải thích rằng khi khối u hình thành trong phổi, niêm mạc đường thở bị kích thích liên tục, khiến phản xạ ho xuất hiện dày đặc hơn. Một số trường hợp đi kèm khò khè hoặc thay đổi giọng nói.

Nếu ho kéo dài trên 3 tuần, nhất là khi kèm theo đờm lẫn máu, giảm cân không rõ lý do hoặc cảm giác hụt hơi khi vận động nhẹ, người bệnh nên khám sớm để xác định có tổn thương nào trong phổi hay không.

Ho kéo dài bất thường là biểu hiện được xem như “cửa ngõ” báo hiệu các thay đổi sinh lý bất thường từ bên trong (Ảnh: Internet)

“3 đau”: 3 kiểu đau bất thường cần đặc biệt cảnh giác

- Đau ngực dai dẳng, âm ỉ hoặc nhói từng cơn

Đau ngực là dấu hiệu phổ biến ở nhiều bệnh lý, nhưng nếu cơn đau xuất hiện sâu phía sau xương ức, tăng lên khi ho, cười hoặc hít sâu thì không nên xem nhẹ. Khối u phát triển có thể chèn ép các mô xung quanh, gây cảm giác nặng vùng ngực.

Một số nghiên cứu lâm sàng ghi nhận đau ngực là triệu chứng xuất hiện khá sớm ở những người mắc ung thư phổi dạng ngoại biên (Ảnh: Internet)

- Đau lưng lan từ vùng ngực hoặc vai

Ít người nghĩ rằng đau lưng có thể liên quan đến phổi, nhưng điều này hoàn toàn có cơ sở. Khi khối u phát triển ở phần sau phổi hoặc lan sang thành ngực, các dây thần kinh sẽ bị kéo căng, tạo cảm giác đau lan từ vùng giữa lưng lên vai. Cơn đau thường âm ỉ, kéo dài, không thuyên giảm dù đã thay đổi tư thế hoặc xoa bóp.

Với những người vốn không có tiền sử bệnh xương khớp, đau lưng kiểu này càng cần được cảnh giác (Ảnh: Internet)

- Đau khi thở hoặc khó chịu vùng ngực khi hít sâu

Một dạng đau khác liên quan trực tiếp đến phổi là cảm giác tức ngực hoặc đau nhói khi hít sâu. Điều này xảy ra khi màng phổi bị ảnh hưởng, tích dịch hoặc viêm do khối u chèn ép. Người bệnh thường mô tả cảm giác như “có vật gì cản lại trong lồng ngực”, khiến mỗi nhịp thở trở nên khó khăn.

Dù triệu chứng này dễ nhầm với viêm phổi hoặc viêm màng phổi thông thường, bác sĩ vẫn khuyến cáo nên kiểm tra bằng hình ảnh chẩn đoán để loại trừ nguy cơ ác tính.

Vì sao những dấu hiệu này nguy hiểm?

Các triệu chứng trong nhóm “1 nhiều - 3 đau” tuy nghe quen thuộc nhưng lại có giá trị cảnh báo cao. Bởi ung thư phổi thường không có dấu hiệu đặc trưng, nên khi cơ thể lên tiếng bằng những biểu hiện nhỏ như vậy, nhiều khả năng đã có thay đổi vi thể tại phổi. Phát hiện sớm giúp tầm soát kịp thời bằng CT ngực liều thấp - phương pháp được nhiều bác sĩ trên thế giới khuyến nghị cho nhóm nguy cơ cao. Một số báo cáo khoa học ghi nhận việc phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm có thể nâng tỷ lệ sống thêm 5 năm lên gấp nhiều lần, mở ra cơ hội điều trị hiệu quả hơn và ít xâm lấn hơn.

Ung thư phổi không phải lúc nào cũng xuất phát từ thói quen hút thuốc, và nó cũng không chừa bất kỳ ai có môi trường sống ô nhiễm hay hệ miễn dịch suy yếu. Vì vậy, việc chủ động lắng nghe cơ thể, quan sát các dấu hiệu “1 nhiều - 3 đau” là bước quan trọng để bảo vệ sức khỏe hô hấp dài lâu. Khi một triệu chứng kéo dài nhưng không rõ nguyên nhân, hãy xem đó là lời nhắc nhở âm thầm từ cơ thể, và một cuộc thăm khám kịp thời sẽ giúp bạn tránh được nhiều rủi ro khó lường. Sự thận trọng không bao giờ thừa, nhất là với một căn bệnh lặng lẽ nhưng nguy hiểm như ung thư phổi.

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin