Một pha xoay người đổi hướng đột ngột trên sân bóng, cú tiếp đất lệch tâm sau khi nhảy đập cầu lông hay một pha trượt ngã có thể khiến khớp gối nhói buốt ngay tức khắc. Nhiều người vẫn cố nén đau đi lại vài bước rồi tiếp tục trận đấu. Thế nhưng chỉ vài tiếng sau khi về nhà, đầu gối bắt đầu phình to, căng tức và không thể co duỗi bình thường.

Tràn dịch khớp gối thực chất là phản ứng tự nhiên của cơ thể khi các cấu trúc bên trong ổ khớp (như dây chằng chéo, sụn chêm, sụn khớp hoặc bao hoạt dịch) bị rách rưới hoặc tổn thương, khiến dịch viêm hoặc máu tràn ngập trong bao khớp. Dưới đây là 4 dấu hiệu nhận biết điển hình nhất:

1. Đầu gối sưng to phồng lên, mất hết đường nét quanh xương bánh chè

Dấu hiệu trực quan dễ thấy nhất là bên gối bị thương to hơn hẳn bên gối lành. Vùng quanh xương bánh chè bị phồng căng, làm biến mất các vết lõm tự nhiên ở hai bên đầu gối.

Nếu đầu gối sưng vù rất nhanh chỉ trong vòng 1–2 giờ sau chấn thương, đây là dấu hiệu cảnh báo khớp gối đang bị tràn máu cấp (thường do đứt dây chằng chéo trước ACL). Ngược lại, nếu tình trạng sưng tăng dần từ từ sau 1–2 ngày, nguyên nhân thường do rách sụn chêm hoặc viêm bao hoạt dịch.

Khớp gối sưng to nhanh chóng quanh xương bánh chè là dấu hiệu cảnh báo tràn dịch hoặc tụ máu trong bao khớp.

2. Cảm giác khớp gối căng tức, nặng nề như bị "bơm đầy nước"

Lượng dịch viêm ứ đọng làm tăng áp lực dữ dội bên trong ổ khớp kín. Người bệnh sẽ cảm nhận rõ cảm giác đầu gối căng cứng, tức nặng như có một quả bóng nước chèn ép bên trong. Khi đặt hai tay sờ nắn nhẹ vào hai bên xương bánh chè, bạn sẽ thấy khớp gối bên đau mềm nhũn, bập bềnh và ấm nóng hơn bên bình thường.

3. Khó khăn khi co gập hoặc duỗi thẳng chân

Áp lực dịch tràn trong bao khớp sẽ cản trở biên độ vận động cơ học của khớp gối. Bạn sẽ không thể gập gối sâu để ngồi xổm, cũng không thể duỗi thẳng hoàn toàn chân ra được. Cố ép chân duỗi thẳng sẽ gây ra cơn đau nhói buốt dữ dội ở vùng khe khớp.

Tràn dịch lượng lớn làm khớp gối bị căng cứng và giới hạn nghiêm trọng tầm vận động gập duỗi.

4. Đau nhức khi dồn trọng lực, cảm giác khớp bị lỏng lẻo hoặc kẹt khớp

Khi đứng thẳng hoặc bước đi dồn trọng lượng cơ thể lên chân đau, bạn sẽ thấy khớp gối đau nhói và có cảm giác gối bị sụp, "khuỵu chân" không vững. Đôi khi, mảnh sụn chêm bị rách kẹt vào khe khớp còn gây ra hiện tượng "khóa khớp" (khớp gối bị đơ cứng ở một góc, không thể co hay duỗi được cho đến khi phải lắc nhẹ chân).

Hiện tượng khuỵu gối hay kẹt khớp gợi ý tổn thương sụn chêm và dây chằng cần được chụp cộng hưởng từ (MRI) kiểm tra.

Xử trí đúng cách ngay sau khi bị chấn thương:

• Nghỉ ngơi (Rest): Dừng ngay việc thi đấu hoặc chạy thử, hạn chế dồn lực lên chân đau.

• Chườm lạnh (Ice): Dùng túi đá bọc khăn mềm chườm lên vùng gối sưng 15–20 phút mỗi 2–3 tiếng để co mạch, giảm sưng đau. Tuyệt đối không xoa bóp dầu nóng, cao nóng hay đắp thuốc lá vì sẽ làm mạch máu giãn nở khiến khớp gối sưng to và tràn dịch nhiều hơn.

• Băng ép và kê cao chân (Compress & Elevate): Dùng băng thun quấn nhẹ quanh gối và nằm kê cao chân hơn tim để dịch thoát lưu dễ dàng hơn.

Nếu khớp gối sưng to nhanh, mất khả năng đi lại hoặc nghi ngờ đứt dây chằng, hãy đến cơ sở chuyên khoa chấn thương chỉnh hình để được chụp cộng hưởng từ (MRI) và điều trị chính xác.

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. 

Xem thêm: Chị em muốn có làn da căng mọng, hãy bổ sung 5 loại thực phẩm màu trắng giàu collagen này