Trang chủ Tra cứu Chuyên đề

Việc lướt xem các video ngắn có thể đẩy nhanh quá trình tổn thương não

2:00 PM | 11/01/2026
Gia đình khỏe

Trong vài năm trở lại đây, các nền tảng video ngắn như TikTok, Reels, Shorts đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống số. Chỉ với vài thao tác vuốt màn hình, người dùng có thể xem hàng trăm video trong thời gian ngắn mà gần như không cần suy nghĩ. Tuy nhiên, ngày càng nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng thói quen lướt video ngắn liên tục có thể gây ra những tác động tiêu cực lên não bộ, thậm chí đẩy nhanh quá trình tổn thương não nếu kéo dài.

Tác động của việc xem video ngắn lên não bộ

Bản chất rời rạc và kích thích cao độ của các video ngắn đang âm thầm định hình lại bộ não. Việc chuyển đổi nhanh chóng giữa các đoạn video có độ dài từ mười giây đến vài phút buộc sự chú ý phải liên tục "nhảy giữa các nền tảng", dẫn đến cách tiếp cận hời hợt, giống như máy xử lý thông tin. Theo thời gian, bộ não khó duy trì sự tập trung, dẫn đến sự xao nhãng và giảm hiệu quả khi học tập hoặc làm việc.

Viec luot xem cac video ngan co the day nhanh qua trinh ton thuong nao
Thông tin không đầy đủ và thiếu logic, cùng với khả năng nhanh chóng nắm bắt "sự thỏa mãn" mà không cần lý luận, dẫn đến sự suy giảm kỹ năng tư duy sâu sắc theo thời gian.

Khi đối mặt với các vấn đề phức tạp, người ta chỉ có thể suy nghĩ hời hợt, khiến việc tìm ra giải pháp trở nên khó khăn. Sự tấn công dồn dập của một lượng lớn thông tin rời rạc, thiếu chủ đề trung tâm, khiến việc ghi nhớ lâu dài trở nên khó khăn. Sau khi lướt mạng hai giờ, người ta có thể không nhớ nổi nội dung, thậm chí cả lịch trình hàng ngày và số điện thoại cũng thường bị quên.

Điều nguy hiểm hơn nữa là cơ chế gây nghiện: mỗi "video tiếp theo" có thể kích hoạt trung tâm khen thưởng, gây ra sự tăng đột biến dopamine, tạo ra một vòng luẩn quẩn "lướt xem - thưởng thức - lại lướt xem". Một khi ngưỡng của não bộ được nâng cao, việc ngừng cung cấp các video ngắn sẽ gây ra sự sụt giảm mạnh dopamine, tiếp theo là cảm giác cáu kỉnh, trống rỗng và buồn chán, dẫn đến mất hứng thú với các hoạt động mang lại phần thưởng chậm như tập thể dục và đọc sách.

Trong khi đó, cảm xúc bị chi phối bởi nội dung do thuật toán tạo ra; những đoạn thông tin tiêu cực khơi dậy lo lắng và tức giận, nhưng do thiếu kỹ năng điều chỉnh chủ động, cá nhân bị mắc kẹt trong những cảm xúc này. Theo thời gian, điều này làm tăng đáng kể nguy cơ trầm cảm và lo âu. Tóm lại, giải trí rời rạc đánh đổi sự thỏa mãn tức thời lấy bốn chức năng cốt lõi của não bộ: tập trung, tư duy, trí nhớ và sự ổn định cảm xúc. Nếu không được kiểm soát, não bộ sẽ vô tình "suy giảm".

Làm thế nào để tránh những tác hại của việc lướt xem video ngắn đối với não bộ?

Để giảm thiểu tác hại của việc xem video ngắn đối với não bộ, trước hết chúng ta cần kiểm soát thời gian xem. Hãy đặt ra giới hạn thời gian hợp lý cho bản thân, chẳng hạn như không quá một giờ xem video ngắn mỗi ngày.

Bạn có thể sử dụng chức năng quản lý thời gian trên điện thoại để đặt lời nhắc hẹn giờ, buộc bản thân phải ngừng xem các video ngắn khi đến giờ đã đặt.

Đồng thời, chúng ta có thể lên lịch xem các video ngắn vào những khoảng thời gian cụ thể, chẳng hạn như trong giờ nghỉ giải lao hoặc sau khi hoàn thành công việc hoặc học tập, để tránh xem quá nhiều video ngắn trong giờ làm việc, học tập hoặc nghỉ ngơi.

Nhìn xuống trong thời gian dài làm tổn thương trực tiếp đến cột sống cổ

Việc cúi đầu xem các video ngắn trong thời gian dài có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến cột sống cổ. Cột sống cổ là một phần quan trọng của cơ thể, có chức năng nâng đỡ trọng lượng của đầu và bảo vệ tủy sống. Khi chúng ta cúi đầu, áp lực lên cột sống cổ tăng lên theo cấp số nhân.

Bình thường, đầu nặng khoảng 5kg, nhưng khi chúng ta cúi đầu xuống một góc 60 độ, áp lực lên cột sống cổ có thể lên tới khoảng 27kg. Tiếp xúc lâu dài với áp lực cao này có thể làm thay đổi độ cong sinh lý của cột sống cổ; đường cong hướng về phía trước ban đầu có thể thẳng ra hoặc thậm chí đảo ngược.

Viec luot xem cac video ngan co the day nhanh qua trinh ton thuong nao
Điều này có thể dẫn đến mệt mỏi quá mức và căng thẳng lên các cơ, dây chằng và các mô mềm khác xung quanh cột sống cổ.

Theo thời gian, nó cũng có thể gây ra thoát vị đĩa đệm cổ, tăng sinh xương và các bệnh khác. Những vấn đề về cột sống cổ này không chỉ gây ra các triệu chứng như đau cổ, cứng cổ và hạn chế vận động, mà còn có thể chèn ép dây thần kinh và mạch máu, dẫn đến một loạt các biến chứng như tê bì tay chân, chóng mặt và nhìn mờ.

Ảnh hưởng của tư thế cúi đầu kéo dài đến lượng máu cung cấp cho não

Các vấn đề về cột sống cổ có thể ảnh hưởng thêm đến việc cung cấp máu cho não. Các mạch máu quan trọng, chẳng hạn như động mạch đốt sống, nằm ở cột sống cổ và cung cấp máu cho phần sau của não. Khi các bệnh lý về cột sống cổ xảy ra, chẳng hạn như thoát vị đĩa đệm hoặc gai xương, chúng có thể chèn ép động mạch đốt sống, dẫn đến hẹp hoặc co thắt, do đó làm giảm lượng máu cung cấp cho não.

Não bộ là một trong những cơ quan trong cơ thể người cần được cung cấp máu đầy đủ nhất, với nhu cầu oxy và chất dinh dưỡng cực kỳ cao. Thiếu máu cung cấp cho não sẽ làm suy giảm chức năng bình thường của nó. Khi các tế bào não không nhận đủ oxy và chất dinh dưỡng, sẽ dẫn đến sự chuyển hóa tế bào bất thường và suy giảm chức năng. Thiếu máu cung cấp cho não trong thời gian dài cũng có thể gây mất trí nhớ, kém tập trung và phản xạ chậm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc học tập, công việc và cuộc sống hàng ngày của chúng ta.

Phong Vũ

Theo Người đưa tin

Tin liên quan

Tin cùng chuyên đề

TIN KHÁC