Polyp đại tràng chủ yếu được chia thành polyp tân sinh và polyp không tân sinh theo bản chất của chúng. Polyp tân sinh thường có đặc điểm tân sinh, chủ yếu bao gồm u tuyến ống, u tuyến ống nhung mao, polyp răng cưa,... Polyp không phải tân sinh thường không có đặc điểm tân sinh và bao gồm polyp viêm, polyp vị thành niên, polyp tăng sản, v.v.

Nguy cơ polyp đại tràng chuyển thành ung thư khác nhau tùy thuộc vào loại bệnh lý.

U tuyến nhung mao có tỷ lệ ung thư hóa cao nhất, trong khi polyp viêm về cơ bản không trở thành ung thư. Phần lớn ung thư đại tràng phát triển từ polyp tuyến, với 50% đến 70% ung thư đại tràng có nguồn gốc từ u tuyến. Tỷ lệ ung thư hóa của polyp tuyến là 2,9% đến 9,4%. Các loại polyp đại tràng bệnh lý khác cũng có tỷ lệ ung thư hóa nhất định, chẳng hạn như polyp hamartomatous.

Ngoài ra, kích thước của polyp đại tràng cũng liên quan đến ung thư. Đường kính của polyp càng lớn thì khả năng ung thư càng cao. Người ta thường cho rằng tỷ lệ ung thư của polyp đại tràng có đường kính trên 20 mm có thể lên tới 10%.

Các bác sĩ cho biết, polyp đại tràng ít khi gây khó chịu ở giai đoạn đầu nên thường khó phát hiện. Hầu hết bệnh nhân phát hiện ra chúng một cách tình cờ khi khám sức khỏe hoặc khám các bệnh khác.

Các bác sĩ nhắc nhở rằng phát hiện và điều trị sớm polyp là chìa khóa để ngăn ngừa ung thư và bạn không bao giờ nên đợi cho đến khi các triệu chứng xuất hiện mới đi sàng lọc.

Nếu bạn có những tình huống sau cần phải nội soi đại tràng

- Người thân cấp độ một (cha mẹ) có tiền sử ung thư đại tràng hoặc khối u đường tiêu hóa và bệnh nhân trên 40 tuổi.

- Những người trên 40 tuổi nên nội soi đại tràng.

- Nếu có máu trong phân kéo dài, xét nghiệm máu ẩn dương tính trong phân, đặc biệt là máu đỏ sẫm trong phân thì cần xem xét tổn thương nằm ở đại tràng hay trực tràng.

- Tiêu chảy và táo bón tái phát, đặc biệt có chất nhầy, mủ và máu trong phân.

- Khối u ở bụng, đặc biệt là những khối u ở vùng bụng dưới, hoặc kèm theo tình trạng sụt cân không rõ nguyên nhân, thiếu máu, đau bụng,...

- Thay đổi đột ngột thói quen đi tiêu hoặc thay đổi hoạt động đi tiêu.

- Những phát hiện bất thường trong chụp CT bụng và chụp cản quang bari cần phải làm rõ thêm vị trí và bản chất của tổn thương.

- Có tiền sử cắt túi mật hoặc viêm ruột thừa mãn tính.

Nguyên nhân gây ra polyp đại tràng là gì?

Các yếu tố dinh dưỡng

Những người có chế độ ăn nhiều chất béo, nhiều protein, ít chất xơ trong thời gian dài có nguy cơ mắc polyp đại tràng cao hơn đáng kể.

Rối loạn chuyển hóa mật

Axit mật và các chất chuyển hóa của nó là axit deoxycholic và axit lithocholic có thể gây ra polyp tuyến hoặc ung thư ở niêm mạc đại tràng. Ví dụ, hàm lượng axit mật trong ruột già tăng lên ở những bệnh nhân phẫu thuật nối dạ dày-hỗng tràng và cắt túi mật do loét dạ dày và tá tràng.

Yếu tố di truyền

Khoảng 10% bệnh nhân ung thư đại tràng có tiền sử gia đình mắc ung thư . Tương tự như vậy, khi một thành viên trong gia đình có polyp tuyến, khả năng các thành viên khác trong gia đình mắc polyp đại tràng cũng sẽ tăng lên.

Bệnh viêm ruột

Các tổn thương viêm mãn tính ở niêm mạc đại tràng là nguyên nhân chính gây ra các polyp viêm, thường gặp nhất trong bệnh viêm loét đại tràng mãn tính, bệnh Crohn và bệnh lỵ amip, và cũng được nhìn thấy tại vị trí nối sau phẫu thuật đại tràng.

Bất thường về di truyền

Sự xuất hiện của polyp gia đình có thể liên quan đến tình trạng mất chức năng và thiếu gen ức chế khối u gọi là APC ở nhánh dài của nhiễm sắc thể số 5.

Tránh xa polyp đại tràng bắt đầu bằng việc thay đổi những thói quen này

Ăn uống lành mạnh

Chế độ ăn uống hợp lý là điều cần thiết để ngăn ngừa polyp đại tràng. Tăng lượng chất xơ trong chế độ ăn uống . Chế độ ăn hàng ngày chủ yếu là trái cây, rau, ngũ cốc nguyên hạt, đậu, thịt nạc và các sản phẩm từ sữa ít béo, có thể giúp đẩy nhanh nhu động ruột. Giảm lượng thịt đỏ và các sản phẩm từ thịt chế biến, uống nhiều nước để giữ cho cơ thể đủ nước và thúc đẩy quá trình bài tiết chất thải.

Tập thể dục

Vận động thường xuyên giúp giảm nguy cơ mắc polyp đại tràng.

Duy trì 150 phút tập thể dục nhịp điệu cường độ vừa phải hoặc 75 phút tập thể dục nhịp điệu cường độ mạnh mỗi tuần có thể giúp duy trì cân nặng khỏe mạnh, cải thiện lưu thông máu và giảm nguy cơ mắc polyp đại tràng.

Bỏ thuốc lá và hạn chế uống rượu

Hút thuốc có thể gây tổn thương niêm mạc ruột và làm tăng khả năng hình thành polyp. Uống nhiều rượu trong thời gian dài có thể ảnh hưởng đến chức năng giải độc của gan và làm tăng thêm gánh nặng cho ruột.

Kiểm tra sức khỏe định kỳ

Đối với dân số nói chung không có triệu chứng, khuyến cáo nên nội soi đại tràng lần đầu tiên ở độ tuổi 40. Nếu kết quả khám lần đầu bình thường, khuyến cáo nên nội soi đại tràng 5 đến 10 năm một lần.

Ánh Dương

Theo Người đưa tin