Ăn kiêng cực đoan thường được hiểu là những chế độ ăn hạn chế nghiêm ngặt lượng calo hoặc loại bỏ hoàn toàn một nhóm thực phẩm quan trọng, chẳng hạn như carbohydrate, chất béo, hay thậm chí là chỉ ăn một loại thực phẩm duy nhất trong thời gian dài. Những phương pháp này thường được quảng bá là cách giảm cân "thần tốc", hứa hẹn mang lại vóc dáng lý tưởng chỉ trong vài tuần.

Tuy nhiên, theo Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia Việt Nam, việc cắt giảm dinh dưỡng một cách không khoa học có thể gây ra sự mất cân bằng nghiêm trọng trong cơ thể, dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe. Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí The American Journal of Clinical Nutrition năm 2020 đã chỉ ra rằng các chế độ ăn kiêng cực đoan làm tăng nguy cơ suy giảm chức năng cơ thể, đặc biệt ở phụ nữ trẻ.

Dưới đây là 3 hậu quả tai hại mà nhiều chị em phải đối mặt khi áp dụng những phương pháp này.

Hậu quả 1: Suy giảm sức khỏe thể chất do thiếu hụt dinh dưỡng

Chế độ ăn kiêng cực đoan thường yêu cầu người thực hiện cắt giảm lượng calo xuống mức tối thiểu hoặc loại bỏ hoàn toàn một số nhóm chất dinh dưỡng quan trọng như carbohydrate, chất béo hoặc protein. Điều này dẫn đến tình trạng thiếu hụt các vi chất cần thiết như vitamin, khoáng chất và chất xơ, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Ví dụ, chế độ ăn kiêng low-carb quá mức có thể khiến cơ thể thiếu năng lượng để duy trì các chức năng cơ bản, dẫn đến mệt mỏi, chóng mặt và suy giảm sức đề kháng (Ảnh: Internet)

Theo một nghiên cứu từ Đại học Harvard (2021), việc thiếu hụt vitamin B12 và sắt do các chế độ ăn kiêng khắc nghiệt có thể gây ra thiếu máu, đặc biệt ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Hơn nữa, việc hạn chế calo quá mức còn làm chậm quá trình trao đổi chất. Cơ thể, khi nhận thấy lượng calo cung cấp không đủ, sẽ chuyển sang "chế độ sinh tồn", giảm tốc độ trao đổi chất để bảo tồn năng lượng.

Điều này không chỉ khiến việc giảm cân trở nên khó khăn hơn mà còn gây ra tình trạng tăng cân trở lại nhanh chóng sau khi ngừng ăn kiêng, hay còn được gọi là "hiệu ứng yo-yo". Một nghiên cứu trên tạp chí Obesity Reviews (2019) cho thấy gần 80% những người áp dụng chế độ ăn kiêng cực đoan tăng cân trở lại trong vòng một năm. Hậu quả này không chỉ làm mất đi thành quả giảm cân mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch và hệ tiêu hóa.

Hậu quả 2: Rối loạn tâm lý và mối quan hệ không lành mạnh với thực phẩm

Một trong những hậu quả nghiêm trọng nhưng thường bị xem nhẹ của ăn kiêng cực đoan là tác động tiêu cực đến sức khỏe tinh thần. Các chế độ ăn kiêng khắc nghiệt thường tạo ra áp lực tâm lý lớn, khiến nhiều chị em rơi vào trạng thái ám ảnh với thực phẩm và cân nặng. Theo Tiến sĩ Susan Albers, chuyên gia tâm lý tại Cleveland Clinic, việc liên tục hạn chế thực phẩm có thể dẫn đến rối loạn ăn uống như chán ăn tâm thần (anorexia nervosa) hoặc ăn uống vô độ (binge eating disorder). Một nghiên cứu được công bố trên Journal of Abnormal Psychology (2020) chỉ ra rằng những người áp dụng chế độ ăn kiêng cực đoan có nguy cơ mắc rối loạn ăn uống cao gấp 3 lần so với những người ăn uống cân bằng.

Ngoài ra, việc kiêng khem quá mức còn làm mất đi niềm vui khi ăn uống, khiến thực phẩm trở thành "kẻ thù" thay vì nguồn cung cấp năng lượng và dưỡng chất (Ảnh: Internet)

Nhiều chị em rơi vào vòng xoáy của cảm giác tội lỗi khi ăn một món ngon hoặc khi không đạt được mục tiêu cân nặng. Điều này không chỉ làm giảm chất lượng cuộc sống mà còn ảnh hưởng đến các mối quan hệ xã hội, khi họ từ chối tham gia các bữa ăn cùng gia đình hay bạn bè chỉ vì sợ "phá vỡ" chế độ ăn kiêng. Về lâu dài, mối quan hệ không lành mạnh với thực phẩm có thể dẫn đến trầm cảm, lo âu và mất tự tin.

Hậu quả 3: Ảnh hưởng lâu dài đến hệ nội tiết và khả năng sinh sản

Ăn kiêng cực đoan không chỉ gây ra những vấn đề tức thời mà còn để lại hậu quả lâu dài, đặc biệt đối với hệ nội tiết và khả năng sinh sản ở phụ nữ. Khi cơ thể bị thiếu hụt dinh dưỡng nghiêm trọng, các hormone như estrogen và progesterone có thể bị rối loạn, dẫn đến chu kỳ kinh nguyệt không đều hoặc thậm chí mất kinh. Theo một nghiên cứu trên Human Reproduction (2022), phụ nữ áp dụng chế độ ăn kiêng cực đoan trong thời gian dài có nguy cơ gặp vấn đề về rụng trứng cao hơn 30% so với những người có chế độ ăn uống cân bằng.

Điều này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng thụ thai mà còn làm tăng nguy cơ loãng xương do giảm mật độ xương, một hệ quả của việc thiếu estrogen (Ảnh: Internet)

Ngoài ra, việc thiếu hụt chất béo lành mạnh, vốn là nguyên liệu để sản xuất hormone, có thể gây rối loạn hoạt động của tuyến giáp và gây ra các triệu chứng như rụng tóc, da khô và mệt mỏi kéo dài. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe mà còn khiến phụ nữ mất đi sự tự tin và năng lượng cần thiết để duy trì cuộc sống năng động.

Ăn kiêng cực đoan có thể mang lại kết quả giảm cân nhanh chóng, nhưng cái giá phải trả cho sức khỏe thể chất, tinh thần và khả năng sinh sản là không hề nhỏ. Thay vì chạy theo những phương pháp giảm cân thiếu khoa học, chị em nên ưu tiên chế độ ăn uống cân bằng, kết hợp với tập luyện thể thao đều đặn và duy trì lối sống lành mạnh. Theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), một chế độ ăn uống lành mạnh cần cung cấp đầy đủ các nhóm chất dinh dưỡng, kết hợp với việc kiểm soát lượng calo phù hợp với nhu cầu cơ thể.

Xem thêm: Trẻ vị thành niên bắt đầu tò mò “chuyện người lớn”, cha mẹ cần có động thái ra sao?

Quỳnh Giang

Theo Người đưa tin