1. Các loại hải sản sống và đồ sống tái (Gỏi, Sushi, Hàu sống)

Hải sản sống, đặc biệt là các loại động vật có vỏ như hàu, là "ổ chứa" tự nhiên của vi khuẩn Vibrio vulnificus và Salmonella. Trong môi trường nước biển ấm dần lên vào mùa hè, nồng độ các loại vi khuẩn này tăng cao và bám chặt vào mô thực phẩm. Khi chúng ta tiêu thụ hải sản sống không qua nhiệt độ sôi, vi khuẩn sẽ tấn công niêm mạc ruột, gây ra tình trạng nôn mửa, tiêu chảy cấp và sốt cao.

Theo báo cáo từ CDC Hoa Kỳ, ngộ độc do vi khuẩn Vibrio có tỷ lệ biến chứng nhiễm trùng huyết rất cao, đặc biệt nguy hiểm đối với những người có bệnh lý nền về gan hoặc suy giảm miễn dịch. Việc "vắt chanh" hay dùng mù tạt hoàn toàn không có khả năng tiêu diệt các loại vi khuẩn cứng đầu này như nhiều người vẫn lầm tưởng bấy lâu nay.

2. Các món ăn từ trứng và thịt gia cầm chưa chín kỹ (Trứng lòng đào, Gà ủ muối)

Trứng và thịt gà là môi trường nuôi dưỡng hoàn hảo cho vi khuẩn Salmonella – tác nhân gây ngộ độc thực phẩm phổ biến nhất thế giới. Trong mùa nắng nóng, chỉ cần để thịt gà đã qua chế biến ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ, số lượng vi khuẩn có thể nhân bản lên hàng triệu con. Nhiều gia đình có thói quen ăn trứng lòng đào hoặc gà ủ muối hoa tiêu (vốn còn tủy đỏ), đây chính là kẽ hở cho vi khuẩn xâm nhập vào hệ tiêu hóa.

Một nghiên cứu trên PubMed chỉ ra rằng, Salmonella có khả năng chịu nhiệt khá tốt ở vùng lõi thực phẩm nếu không được nấu chín hoàn toàn ở mức 74°C. Các triệu chứng ngộ độc thường xuất hiện sau 6-72 giờ với những cơn đau quặn bụng dữ dội và tình trạng mất nước nghiêm trọng cần phải can thiệp y tế khẩn cấp.

3. Các loại thực phẩm đóng hộp tự chế và đồ hút chân không sai cách

Trào lưu tự làm patê, thực phẩm đóng hộp hay đồ chay hút chân không tại nhà đang tiềm ẩn nguy cơ nhiễm độc tố Botulinum - một trong những chất độc thần kinh mạnh nhất hành tinh. Vi khuẩn Clostridium botulinum chỉ phát triển trong môi trường yếm khí (thiếu oxy), và mùa nắng nóng là điều kiện nhiệt độ lý tưởng để chúng bài tiết độc tố.

Theo cảnh báo từ Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), độc tố này không màu, không mùi, không vị nên người dùng không thể nhận biết bằng cảm quan thông thường. Chỉ cần một lượng cực nhỏ cũng đủ gây liệt cơ hô hấp, mờ mắt và tử vong nếu không có thuốc giải độc kịp thời. Việc hút chân không thực phẩm thủ công tại nhà mà không qua quy trình tiệt trùng ở áp suất cao là hành động cực kỳ nguy hiểm, vô tình tạo ra môi trường cho "tử thần" trú ngụ.

Nhiệt độ phòng vào mùa hè là môi trường "vàng" để vi khuẩn nhân bản gấp đôi sau mỗi 20 phút.

4. Các loại rau mầm và salad trộn sẵn (Nộm, gỏi đu đủ)

Rau mầm cần môi trường ấm và ẩm để phát triển, nhưng đây cũng chính là môi trường "ưa thích" của vi khuẩn E. coli và Listeria. Trong mùa hè, các món salad trộn sẵn tại các hàng quán vỉa hè thường không được rửa bằng nước sạch hoặc để ở khay lộ thiên, dễ bị nhiễm khuẩn chéo từ ruồi nhặng hoặc tay người chế biến. Vi khuẩn Listeria đặc biệt đáng sợ vì nó có thể tồn tại ngay cả trong môi trường lạnh của tủ lạnh nếu vệ sinh kém.

Theo FDA, ngộ độc Listeria ở phụ nữ mang thai có thể dẫn đến sẩy thai hoặc thai chết lưu. Do đó, việc rửa rau dưới vòi nước chảy mạnh và khử khuẩn bằng nước muối hoặc dung dịch chuyên dụng là bước bắt buộc để loại bỏ các mầm bệnh cứng đầu bám trên bẹ lá.

5. Các loại nước giải khát vỉa hè và đá viên không rõ nguồn gốc

Vào những ngày nắng nóng, các loại nước mía, nước dừa, trà chanh vỉa hè là lựa chọn giải nhiệt hàng đầu, nhưng đây cũng là nguồn gây ngộ độc nhanh nhất do mất vệ sinh nguồn nước và đá viên. Đá viên được sản xuất từ nguồn nước chưa qua xử lý hoặc vận chuyển bằng bao tải bẩn chứa hàng tỷ vi khuẩn Coliform và các kim loại nặng. Khi đá tan vào nước, vi khuẩn sẽ xâm nhập và gây ra các đợt tiêu chảy cấp tính hoặc nhiễm trùng đường ruột kéo dài. Theo một khảo sát của Viện Vệ sinh Y tế Công cộng, hơn 60% mẫu đá viên tại các quán cóc không đạt tiêu chuẩn về vi sinh. Sự kết hợp giữa đường trong nước giải khát và vi khuẩn trong đá viên tạo nên một hỗn hợp gây rối loạn tiêu hóa cực mạnh ngay sau khi tiêu thụ.

Nguồn nước và đá viên không chứng nhận là tác nhân trực tiếp gây ra các đợt dịch tiêu chảy mùa hè.

Ngộ độc thực phẩm không chừa một ai, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa bằng cách "ăn chín, uống sôi" và bảo quản thực phẩm khoa học. Hãy hạn chế tối đa việc tiêu thụ đồ ăn vỉa hè không đảm bảo trong những ngày nắng đỉnh điểm. Hãy chia sẻ bài viết này để cùng nhau bảo vệ sức khỏe gia đình trong suốt mùa hè này nhé!

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.